Kültür Sanat ve Edebiyat

  • Yazı boyutunu yükselt
  • Varsayılan yazı boyutu
  • Yazı boyutunu düşür

Paylaş

Yunus Emre

Yunus Emre, 13. yüzyılın sonları ile 14. yüzyılın başlarında Anadolu'da yaşamış büyük Türk mutasavvıfıdır.

12. yüzyılda Anadolu'da tasavvufî Türk Halk Edebiyatının güçlenmesine Yunus Emre'nin katkısı büyük olmuştur. Onun tam bir derviş olduğu, fakir bir köylü olmasına karşın Allah'a âşıklıkta çok yol almış büyük bir şair olduğu bilinmektedir.

1240 (1241) - 1320 (1321) yılları arasında 80 yıl kadar yaşamıştır. Sakarya yakınlarında oturduğu sanılan Taptuk Emre adında bir şeyhe bağlanarak uzun yıllar ondan feyz almıştır. Daha sonra gurbete çıkarak Konya, Şam ve Azerbaycan taraflarında dolaşmış, Mevlânâ ile de görüşmüştür.

Şiirlerinde en çok hece ölçüsü görülür. Aruzla yazılmış şiirleri de vardır. İlâhî ve Aruzla yazılmış şiirleri de vardır. İlâh ve nefslerinin sayısı 350'den fazladır. Şiirlerinin bulunduğu Divan'ından başka Risâletü'n — Nushiyye adında 573 beyitlik mesnevi şeklinde bir eseri daha vardır.

Yunus Emre, İslâm tasavvufunu işlediği şiirlerinde açık, sade, samimî ve heyecanlı bir söyleyiş kullanmıştır. Çoğunluğunu hece ölçüsüyle söylenmiş ilâhilerin oluşturduğu bu şiirlerde, "Vahdet-i Vücud" felsefesini işleyerek, hayat, ölüm, evren ve insan hakkındaki düşüncelerini açıklar. İlâhî aşk da denilen, Allah aşkı ve "varlık-yokluk" meseleleri üzerinde insana çok değer vererek titizlikle durur. Ona göre gönül her şeyden üstündür, çünkü Allah, gönülde tecelli etmiştir.

Yunus Emre, Türkçeyi büyük bir kudret ve ustalıkla kullanmayı başarmış eşsiz bir şairdir. Türkçenin millî sesini, millî çehresini ve milletimizin dehasını o devirde en iyi şekilde aktarmıştır. Böylece Türkçenin, edebiyat ve kültür dili olmasında önemli bir rol oynamıştır.

Aşkın Aldı Benden Beni

Aşkın aldı benden beni
Bana seni gerek seni
Ben yanarım dün ü günü
Bana seni gerek seni

Ne varlığa sevinirim
Ne yokluğa yerinirim
Aşkın ile avunurum
Bana seni gerek seni

Aşkın aşıklar oldurur
Aşk denizine daldırır
Tecelli ile doldurur
Bana seni gerek seni

Aşkın şarabından içem
Mecnun olup dağa düşem
Sensin dünü gün endişem
Bana seni gerek seni

Sufilere sohbet gerek
Ahilere ahret gerek
Mecnunlara Leyla gerek
Bana seni gerek seni

Eğer beni öldüreler
Külüm göğe savuralar
Toprağım anda çağıra
Bana seni gerek seni

Cennet cennet dedikleri
Birkaç köşkle birkaç huri
İsteyene Ver anları
Bana seni gerek seni

Yunus'dürür benim adım
Gün geçtikçe artar odum
İki cihanda maksudum
Bana seni gerek seni

Yunus Emre


Dolap Niçin İnilersin

Dolap niçin inilersin
Derdim vardır inilerim
Ben Mevlaya aşık oldum
Anın için inilerim

Benim adım dertli dolap
Suyum akar yalap yalap
Böyle emreylemiş Çalap
Derdim vardır inilerim

Beni bir dağda buldular
Kolum kanadım yoldular
Dolaba layık gördüler
Derdim vardır inilerim

Ben bir dağın ağacıyım
Ne tatlıyım ne acıyım
Ben Mevlaya duacıyım
Derdim vardır inilerim

Dağdan kestiler hezenim
Bozuldu türlü düzenim
Ben bir usanmaz ozanım
Derdim vardır inilerim

Dülgerler her yanım yondu
Her azam yerine kondu
Bu iniltim Hak’tan geldi
Derdim vardır inilerim

Suyum alçaktan çekerim
Dönüp yükseğe dökerim
Görün ben neler çekerim
Derdim vardır inilerim

Yunus bunda gelen gülmez
Kişi muradına ermez
Bu fanide kimse kalmaz
Derdim var inilerim

Yunus Emre





 


Copyright © 2011 - ... Designed by  
Her hakkı saklıdır.