Kültür Sanat ve Edebiyat

  • Yazı boyutunu yükselt
  • Varsayılan yazı boyutu
  • Yazı boyutunu düşür

Paylaş

Şeyh Gâlib

Şeyh Gâlib

Şair  (1757-1799)
Asıl adı Mehmed Es‘ad olan Şeyh Gâlib, Klasik Türk şiirinin son büyük şairi kabul edilir. Babası devrin âlimlerinden Mustafa Reşîd Efendi’dir. İlk eğitimini babasından almış; bu arada yine babası aracılığıyla Mevlevîlikle tanışmıştır. Tasavvuf yolunda ciddî ilerlemeler sağlayan şair, genç yaşta çilesini tamamlar. Şeyh Gâlib’in devrin sanatkâr ruhlu musikişinas padişahı Üçüncü Selim’le yakın bir iletişimleri olmuştur. Kaynaklara göre Şeyh Gâlib, 24 yaşında divân sahibi, 26 yaş civarında ünlü mesnevisi Hüsn ü Aşk şairi, 34 yaşında Galata Mevlevihanesi şeyhi olmuş; 42 yaşında da vefat etmiştir. Kabri, Galata Mevlevîhânesi bahçesindedir. Şiirlerinde tasavvufun derin izleri bulunan Şeyh Gâlib, aynı zamanda Sebk-i Hindî’nin (Hint üslûbu) de Türk şiirindeki en büyük temsilcisidir. Hem devrinin hem de sonraki devirlerin şairlerini, yazarlarını derinden etkilemiş bir isimdir. Bu iki eserden başka Şerh-i Cezîre-i Mesnevî, Es-Sohbetü’s-sâfiyye ve Esrâr Dede tarafından tamamlanan Mevlevî şairleriyle ilgili bir tezkire sahibidir.

Şeyh Galib - Kağıttan İnciler - Belgesel


**********
Efendimsin cihânda i'tibârım varsa sendendir
Miyân-ı âşıkaanda iştiharım varsa sendendir

Benim f eyz-i hayâtun hâsılı rûh-i revânımsın
Eğer sermâye-i ömrümde kârım varsa sendendir

Veren bu sûret-i mevhuma revnak reng-i hüsnündür
Gül-istân-ı hayâlim nev-bahârım varsa sendendir

Felekden zerre mikdâr olmadım devrinde rencide
Ger ey mihr-i münevver âh u zârım varsa sendendir

Senin pervâne-i hicrânınım sen şem'-i vuslatsın
Beher şeb hâhiş-i bûs ü kinârım varsa sendendir

Şehîd-i aşkın oldum lâle-zâr-ı dağdır sinem
Çerâğ-ı türbetim şem'-i mezarım varsa sendendir

Gören ser-geştelikde gird-bâd-ı dest zanneyler
Fenâ-ender-fenayim her ne varım varsa sendendir

Niçin âvâre kıldın gevher-i galtanın olmuşken
Gönül âyînesinde bir gubârım varsa sendendir

Şafak-tâb eyledin peymânemi hûn-âb ile sâkî
Sabâh-ı sohbet-i meyde humarım varsa sendendir

Sanadır ilticası Gaalib'in yâ Hazret-i Monlâ
Başımda bir külâh-ı iftiharım varsa sendendir

*************
Ey dil ey dil neye bu rütbede pür-gamsın sen
Gerçi virane isen genç-i mutalsamsın sen
Secde-ferma-yi melek zat-ı mükerremsin sen
Bildiğin gibi değil cümleden akdemsin sen
Ruhsun nefha-i cibril ile tev’emsin sen
Sırr-ı Hak’sın mesele-i ısi-i meryemsin sen

Hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
Merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen.
Merteben ayn-ı musammadır esma sanma
Merciin Halık-’ı eşyadır eşya sanma
Gördüğün emr-i muhakkakları rü’ya sanma
Başkasın kendini suretle heyula sanma
Keşf ile sabit olan ma’niyi da’va sanma
Hakkına söylenen evsafı müdara sanma

Hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
Merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
İnleyip sırrını faş eyleme ağyara sakın
Düşme bilmezlik ile varta-i inkara sakın
Değmesin Ahların kakül-i dil-dara sakın
Sonra mansur gibi çıkman olur dara sakın
Arz-i acz etmeyesin yareden ol yara sakın
Bulduğun cevher-i alileri biçare sakın

Hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
Merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
Sendedir mahzen-i esrar-ı muhabbet sende
Sendedir ma’den-i envar-ı fütüvvet sende
Gizli gizli dahi vardır nice halet sende
Ma’rifet sende hüner sende hakıykat sende
Nazar etsen yer ü gök duzah u cennet sende
Arş u kürsiyy ü melek sendedir elbet sende

Hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
Merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen

Hayıftır şah iken alemde geda olmayasın
Keder alude-i ümmid u reca olmayasın
Vadi-i ye’se düşüp hiç ü heba olmayasın
Yanılıp reh-rev-i sahra-yı bela olmayasın
Ademe muttasıl ol ta ki cuda olmayasın
Secdeler eyle ki merdud-i huda olmayasın

Hoşça bak zatına kim zübdei alemsin sen
Merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen

Berk-i hatıf gibi bu kayd-i sivadan güzer et
Erişen har u hasa ateş-i aşkı siper et
Damenin tutmaya asar-ı alayık hazer et
Şems-veş hahiş-i munla ile azm-i sefer et
Saf kıl ayineni kabil-i aks-i suver et
Hele bir cem’i havas eyle de galib nazar et

Hoşça bak zatına kim zübdei alemsin sen
Merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
Şeyh Galib

 


Copyright © 2011 - ... Designed by  
Her hakkı saklıdır.